Ασφάλεια στο Διαδίκτυο

Ενημερωτικός Κόμβος για την Ασφάλεια στο Διαδίκτυο
Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου
11 Ιανουαρίου 2011
Στο πλαίσιο του Νέου Σχολείου, με τη χρήση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνιών (ΤΠΕ) καταλύτη στην αλλαγή της σχέσης εκπαιδευτικών - μαθητών αλλά και της σχέσης γονιών - σχολείου, το Υπουργείο Παιδείας Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων αναλαμβάνει δράση με στόχο την έγκυρη και αξιόπιστη ενημέρωση γονέων, μαθητών και εκπαιδευτικών για την ασφαλή χρήση του Διαδικτύου.
Με τα εργαλεία που παρέχει σήμερα το Διαδίκτυο, τα σχολεία έχουν την ευκαιρία να μετασχηματίσουν την εκπαίδευση και να βοηθήσουν τους μαθητές να βελτιώσουν τις δεξιότητές τους με τις ΤΠΕ. Εξίσου όμως σημαντικό είναι οι μαθητές να μαθαίνουν πως να παραμένουν ασφαλείς στο Διαδίκτυο, ιδιαίτερα όταν χρησιμοποιούν υπηρεσίες δεύτερης γενιάς, όπως οι ιστότοποι κοινωνικής δικτύωσης. Η απαγόρευση πρόσβασης ναι μεν περιορίζει την έκθεση σε κίνδυνο, δεν αποτελεί όμως μία βιώσιμη προσέγγιση.
Τα σχολεία οφείλουν και πρέπει να επικεντρωθούν σε ένα μοντέλο ενδυνάμωσης της ασφαλούς πλοήγησης. Παρέχοντας στα παιδιά τις δεξιότητες που χρειάζονται για να χρησιμοποιήσουν το Διαδίκτυο με ασφάλεια και υπευθυνότητα καθώς και τη διαχείριση των δυνητικών κινδύνων, προωθείται η ασφαλής και υπεύθυνη συμπεριφορά στη χρήση των ΤΠΕ τόσο στο σχολείο όσο και στο σπίτι.
Ο ενημερωτικός κόμβος Internet-Safety του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου εστιάζει εκεί ακριβώς και φιλοδοξεί να συντελέσει στην έναρξη μίας δημιουργικής διαδικασίας για τη διαμόρφωση ενός πλαισίου σχετικά με:
1) Τον ορισμό σαφών πολιτικών και διαδικασιών για την ασφαλή πλοήγηση των μαθητών στο Διαδίκτυο.
2) Την ασφαλή και υπεύθυνη online συμπεριφορά, ώστε να μην τίθεται σε κίνδυνο η ασφάλεια των μαθητών και του εκπαιδευτικού προσωπικού.
3) Την ορθολογική χρήση των εργαλείων κοινωνικής δικτύωσης, όπως βιβλία επισκεπτών, πίνακες ανακοινώσεων ή ιστολόγια, με διασφάλιση κανονιστικού πλαισίου π.χ. για προσωπικά δεδομένα, ακατάλληλα σχόλια ή περιεχόμενο.
4) Την παροχή οδηγιών προς μαθητές, εκπαιδευτικούς και γονείς για την ασφαλή πλοήγηση στο Διαδίκτυο και την ελαχιστοποίηση της ηλεκτρονικής παρενόχλησης.
5) Τον σεβασμό της πνευματικής ιδιοκτησίας στο ψηφιακό περιεχόμενο και την προστασία των προσωπικών δεδομένων.
Καλούμε ειδικά εσάς και κατ’ επέκταση την εκπαιδευτική κοινότητα να επισκεφθεί τον ενημερωτικό κόμβο Ασφάλεια στο Διαδίκτυο http://internet-safety.sch.gr του Πανελλήνιου Σχολικού Δικτύου και να συμμετάσχετε ενεργά. Παράλληλα, μπορείτε να υποδείξετε sites σχολικών μονάδων που ευαισθητοποιούνται στο θέμα της Ασφάλειας στο Διαδίκτυο και να τα ενθαρρύνετε να εγγραφούν στη δημόσια ομάδα, αντικείμενο της οποίας είναι η συζήτηση και η ανταλλαγή απόψεων σε θέματα ασφαλούς πρόσβασης των μαθητών στο διαδίκτυο, η προβολή καλών πρακτικών, η παροχή οδηγιών, συμβουλών και η ευαισθητοποίηση εκπαιδευτικών, μαθητών και γονέων για θέματα ασφαλούς διαδικτύου.

Ασφάλεια στο σπίτι τα Χριστούγεννα!

Πρόληψη ατυχημάτων
Για πιο ασφαλή Χριστούγεννα


Οι διάφορες εποχές του έτους έχουν ιδιαιτερότητες, οι οποίες επηρεάζουν τη συχνότητα ατυχημάτων.

Ιδιαιτερότητες:
 Μεγάλη συχνότητα κυκλοφορίας πεζών
 Αυξημένος κίνδυνος πυρκαγιών (κεριά, χριστουγεννιάτικα δέντρα και διακοσμήσεις)
 Αυξημένος κίνδυνος μετά την έναρξη πυρκαγιάς σε μεγάλα καταστήματα (υπερπληθώρα εμπορευμάτων = στενοί χώροι, κλείσιμο κλιμακοστασίων από εμπορεύματα, μεγάλος αριθμός πελατών, μικρά παιδιά μαζί κλπ)
 Αυξημένος κίνδυνος, σε νυχτερινά κέντρα (κατανάλωση αλκοολούχων ποτών, υπερπληθώρα καταναλωτικών υλικών σε διαδρόμους και εξόδους, υπερπλήρωση καταστημάτων με επακόλουθο την κατάργηση ελεύθερων χώρων διακίνησης κλπ)
 Μαζικές έξοδοι αυτοκινήτων σε τριήμερα Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς
 Αυξημένη κατάληψη πεζοδρομίων από οχήματα (και μοτοσικλέτες που εμποδίζουν περισσότερο) με επακόλουθα πιθανά ατυχήματα σε παιδιά και ηλικιωμένους πεζούς.

Σχετικά με τα χειμερινά σπορ
 Το σκι χρειάζεται προεξάσκηση του μυοσκελετικού συστήματος
 Άτομα χωρίς εξάσκηση κινδυνεύουν πολύ περισσότερο από ανεξέλεγκτες πτώσεις και σοβαρούς τραυματισμούς ιδιαίτερα γονάτων, λεκάνης και σπονδυλικής στήλης
 Το αδύνατο σημείο σήμερα είναι τα γόνατα τα οποία δέχονται μεγάλες φορτίσεις
Καλή κατάσταση μυϊκού συστήματος απαραίτητη προϋπόθεση. Ρήξεις συνδέσμων μπορεί να είναι σοβαρότερες από κατάγματα.
 Κράνος θεωρείται απαραίτητο: Σοβαροί τραυματισμοί μπορούν να προληφθούν, παρά τις σοβαρές πτώσεις.
 Μεγάλη προσοχή σε μικρά παιδιά, σε πίστες μεγάλων ταχυτήτων
 Απαραίτητη είναι καλή και σοβαρή ρύθμιση του αυτοματισμού απελευθέρωσης από το σκι σε περίπτωση πτώσης. Πρέπει να γίνει από τον ειδικό με προϋπολογισμό του βάρους σώματος και του μεγέθους του γόνατος (υπάρχουν πίνακες που πρέπει να διαθέτει κάθε σοβαρό κατάστημα πώλησης χειμερινών ειδών σπορ).
 Μεγάλος κίνδυνος (και αιτία πολλών ατυχημάτων) είναι, ακριβώς όπως και στα τροχαία ατυχήματα, τα αλκοολούχα ποτά. Τα όρια είναι τα ίδια, εμείς πιστεύουμε ότι το σκι δεν πρέπει καθόλου να γίνεται χρήση αλκοολούχων ποτών για λόγους ασφάλειας στο άθλημα και για λόγους ασφάλειας οδήγησης στην επιστροφή.
 Προσοχή στην επιστροφή (κόπωση, κακή κατάσταση οδών, χιονοπτώσεις, κακή ορατότητα)
 Προσοχή στα δελτία κακοκαιρίας για να μην αποκλειστεί κανείς με το αυτοκίνητο σε επικίνδυνες συνθήκες. Σε περίπτωση αμφιβολιών καλύτερα αναβολή αναχώρησης για άλλη ημέρα.
 Λόγω της απόλαυσης η κόπωση δε γίνεται αντιληπτή, όμως και η ικανότητα και ο χρόνος αντίληψης μειώνονται σοβαρά και προς το τέλος της ημέρας τα ατυχήματα αυξάνουν. Έγκαιρη διακοπή είναι συνετή πράξη.
 Συγκρούσεις στην πίστα γίνονται με μεγάλες ταχύτητες και η δύναμη πρόσκρουσης καθόλου δεν πρέπει να υποτιμάται.


Σχετικά με τις διακοπές σχολείων
 Τα παιδιά μένουν περισσότερο σπίτι και συνήθως χωρίς επίβλεψη και χωρίς απασχόληση. Οι κίνδυνοι πυρκαγιών, δηλητηριάσεων (φάρμακα, καλλυντικά, αλκοόλ, απορρυπαντικά) αυξάνουν.
 Ηλικιωμένα άτομα με κινητικές δυσκολίες δεν είναι κατάλληλα για επίβλεψη μικρών παιδιών.
 Προσοχή σε αναχώρηση γονέων νύκτα (ρεβεγιόν κλπ) χωρίς επίβλεψη μικρών παιδιών και χωρίς ειδοποίησή τους για την αναχώρηση. Πολλοί φοιτητές/ τριες διατίθενται για φύλαξη
 Επισκέψεις σε παιδικές χαρές με μεγάλη προσοχή. Μεγάλος αριθμός παιδικών χαρών είναι επικίνδυνες.
 Προσοχή σε θερμάστρες με ηλεκτρικό, ανοιχτό σπιράλ και ανοιχτές φλόγες. Καλύτερα μη χρήση τέτοιων συσκευών. Η δυνατότητα προσοχής είναι περιορισμένη.
 Μακριά τα μικρά παιδιά από κουζίνα (το πιο επικίνδυνο δωμάτιο του σπιτιού).
 Θερμή παράκληση: καλός φωτισμός στα ποδήλατα, πληροφόρηση του παιδιού από πατέρα και μητέρα για τους κινδύνους, κράνος ποδηλάτου, κράνος μοτοποδηλάτου (ανάλογα με το τι χρησιμοποιείται). Πάντα αγορά κράνους με την αγορά ποδηλάτου ή μοτοποδηλάτου (με διεθνείς προδιαγραφές, όχι πρόχειρα προϊόντα)

Σχετικά με αγορές
 Όχι βιαστικά διότι μειώνεται η προσοχή και το άγχος κλεισίματος των καταστημάτων εξουδετερώνει κάθε κανόνα πρόληψης.
 Όχι αγορές, ιδίως σε πολυκαταστήματα, με συνοδεία ηλικιωμένων ατόμων ή παιδιών. Σε περίπτωση προβλημάτων (συνωστισμός, πανικός, φωτιά) οι δυνατότητες διάσωσης είναι, ρεαλιστικά, πολύ μειωμένες.
 Πάντα να ψάχνετε και να έχετε εντοπίσει, ιδιαίτερα σε μεγάλα πολυκαταστήματα, το που βρίσκονται οι σκάλες και οι έξοδοι διαφυγής.
 Αγορές παιχνιδιών πάντα ανάλογα με την ηλικία, διότι η χρήση και κίνδυνοι έχουν υπολογιστεί από τον κατασκευαστή ανάλογα.
 Όχι αιχμηρές προεξοχές, μεταλλικές κεραίες, επικίνδυνα ηλεκτρικά κυκλώματα.
 Όχι σε παιχνίδια από τα οποία είναι δυνατόν να ξεμονταριστούν εύκολα μικρά τεμάχια (κίνδυνος κατάποσης από μικρά παιδιά).
 Χρώματα, πλαστικά τεμάχια, πλαστελίνη κλπ υλικά πρέπει να έχουν εγκριθεί από το κράτος κατασκευής (ΕΟΚ) για την ακινδυνότητά τους.
 Κατά το δυνατόν να βεβαιωθούμε ότι το παιχνίδι έχει εγκριθεί επίσημα (ειδική ετικέτα ΕΟΚ)
 Εάν αγοραστεί ποδήλατο, πάντα με ειδικό κράνος και ειδικές προστατευτικές επιγονατίδες (και για τους αγκώνες)
 Θερμή παράκληση: όχι όπλα οποιουδήποτε είδους για «δώρα»
Τα πολλά παιχνίδια, που πετιούνται συνήθως μετά από τις 10 ημέρες που το παιδί ξέρει ότι είναι και πανάκριβα, ατροφούν την φαντασία και τις ικανότητες των παιδιών και τους δίνουν άσχημα πρότυπα κατανάλωσης.

Σχετικά με τα ταξίδια
 Δε θα αναφερθούμε εκτενώς διότι τα πάντα είναι γνωστά, χωρίς όμως να εφαρμόζονται. Μόνο λίγα βασικά, απλά αλλά και αποτελεσματικά.
 Πάντα με κατάλληλο εξοπλισμό (αλυσίδες, φακό ισχυρό, κουβέρτες, καλό φαρμακείο, καλό και σταθερό τρίγωνο προειδοποίησης)
 Ποτέ χρήση αλκοολούχων ποτών αν οδηγούμε. Δεν υπάρχει ακίνδυνη ποσότητα!
 Εξακρίβωση εάν φάρμακα που χρησιμοποιούμε ενοχλούν την ικανότητα οδήγησης (γιατρός)
 Πάντα με ζώνη ασφαλείας μπροστά και πίσω και τα παιδιά σε ειδικά καθίσματα (τα μικρά) ή με ζώνη (τα μεγαλύτερα) στα πίσω καθίσματα. ΠΟΤΕ σε αγκαλιά ενήλικα.
 Αργό, απολαυστικό οδήγημα. Δεν θα κερδίσουμε τίποτα εάν φτάσουμε μια ώρα αργότερα. Το χειμώνα, με κακοκαιρία ή χιόνι, προτίμηση ημερήσιου ταξιδίου.


Ι.Στ. Παπαδόπουλος, Γιατρός, συνεργάτης της ΦΑΟΣ, πρώην Διοικητής του ΕΚΑΒ